Burhan İşliyen Yazdı: ‘Demek ki namaz, oruç ve benzeri ibâdet ve davranışlar kişiyi gerçek Müslüman, şahsiyetli Müslüman, iyi Müslüman yapmaya yeterli olmuyor…’
‘Demek ki namaz, oruç ve benzeri ibâdet ve davranışlar kişiyi gerçek Müslüman, şahsiyetli Müslüman, iyi Müslüman yapmaya yeterli olmuyor…’
Meşhur hadisedir:
Hazreti Ömer’in halifeliği döneminde mescitte çok takva sahibi yabancı insanlar gördüklerini söyleyenlere Hz. Ömer(ra) üç soru sormuş:
“O mescidde gördüğünüz ve bana ‘takva insanlar’ diye şehâdette bulunduğunuz insanlarla alışveriş yaptınız mı?”
“Yapmadık” demişler.
“Onlarla yolculuk yaptınız mı?”
“Hayır, Yapmadık”…
“Peki, onlarla komşuluk/arkadaşlık yaptınız mı?” Diye sormuş.
“Hayır, yapmadık” diye cevap vermişler.
Bunun üzerine Hazreti Ömer, kişinin takvasının mescitteki halinden anlaşılmayacağını ifade etmiş.
Yine Hazret-i Ömer’in rivayetinde şöyle buyurulur:
“Bir kişinin namazı ve orucu sizi aldatmasın. Onun dirhemle ve dinarla olan ilişkisine bakın!” Günümüzün değerleriyle ifade edecek olursak, para ile, mal-mülk ile olan, dolarla, avroyla olan ilişkisine bakın diyebiliriz.
Hz. Ömer’in bu cümlelerinden namaz olmasa da olur sonucu çıkmaz elbette. Zira namazsız müslümanlık olmaz…
Ancak…
Nasıldır? Alım-satım yaparken dürüst davranıyor mu, borcuna sadık mı, kendisine güvenilir mi, fâizle ve kumarla iş yapıyor mu? Kul hakkına, devlet hakkına, kamu malına eli uzanıyor mu? “Devletin malı deniz, yemeyen keriz” gibi mi bakıyor ticârete, alım-satıma, hayattaki kazançlarına? Bütün bunlara bakmak icâb ediyor.
İyi insan olmadan, iyi Müslüman olunmaz. Önce ahlâkımız güzelleşmelidir. Kur’an’da ilk inen âyetlerden bir tanesi, Rasûlullah (s.a.v.) Efendimizin ahlâkına vurgu yapar:
“Ve sen elbette yüce bir ahlâk üzeresin!” (Kalem, 68/4) buyurulur.
Bizler, öyle bir hayat yaşamalıyız ki, ibadetlerimiz üzerimizde bir yük gibi algılanmamalı, bizde bir fazlalık gibi görülmemeli. Öyle güzel insanlar olmalıyız ki, ibadetlerimiz o güzelliği taçlandırır bir nitelik arzetmelidir.
Yine Rabbimiz Mâûn Sûresinde;
“Yazıklar olsun o namaz kılanlara ki, onlar kıldıkları namazdan gâfildirler!” (Mâûn Suresi,4.ayet) buyuruyor.
Demek ki namaz, oruç ve benzeri ibâdet ve davranışlar kişiyi gerçek Müslüman, şahsiyetli Müslüman, iyi Müslüman yapmaya yeterli olmuyor.Esas kulluk, muâmelede ortaya çıkıyor. Kulun karakteri ve şahsiyeti Müslümanlığının kalite ve kıvamını ortaya koyuyor.Rabbimiz ahlakımızı Efendimiz(as)ın ahlakına benzetsin.Öyle ki bizi görenler ,bizi böyle güzelleştiren esasa; Kur’an’a ,Hz Peygamber(as) a yönelip güzelleşsinler.
Kaynak: Burhan İşliyen
- Burhan İşliyen Yazdı: ‘Demek ki namaz, oruç ve benzeri ibâdet ve davranışlar kişiyi gerçek Müslüman, şahsiyetli Müslüman, iyi Müslüman yapmaya yeterli olmuyor…’ - Eylül 24, 2026
- Oğulcan Doğan Yazdı: Huzur, Her Şeyi Kontrol Edebilme Gücünde Değil; Kontrol Edemeyeceğin Şeylerin Sınırını Çekip Geri Adım Atabilmekte! - Eylül 24, 2026
- Dr. Osman Çakmak Yazdı: Benzin Bireysel Araçların Keyfidir; Dizel (mazot) ve Jet Yakıtı ise Bu Dünyanın şah Damarıdır - Eylül 24, 2026

