Cem Murat Yazdı: Fındık Alım Fiyatları Üzerine…
Fındık Alım Fiyatları Üzerine…
Fındık alım fiyatları açıklanınca biraz notlarıma baktım. 2023 yılında Tahsin isimli bir üreticinin, yine bir haber kanalında söylemiş olduğu rakamlara istinaden o dönem için bir gelir tablosu hazırlamıştım. (Yorumda alakalı paylaşım olacak)
Yine bugünlerde açıklanan fındık alım fiyatını, güncel diğer maliyet rakamlarını da ekleyerek bir gelir tablosu hazırladım. O dönem 4 dönüm üzerinden bir hesap yapıldığı için (söz konusu haber üzerine) aynı rakamları korumaya çalıştım.
Elbette bu 4 dönüm ticari bir faaliyet değil, olsa olsa ek gelir yahut hobi niteliğindedir. 4 dönüm yer ekerek 1 yıl geçinmek gibi bir matematik mümkün değildir.
Biraz tablodan bahsedecek olursak. 2023-2026 arası kümülatif enflasyon %160 olarak gerçekleşmiş. Yine bu tarihler arası kümülatif fındık ücreti artışı %203 olarak gerçekleşmiş. Enflasyonun %26 üzerinde bir artış kaydedilmiş.
Devlet desteği ve diğer etkenler de tablo üzerinde mevcuttur.
Tabloya göre açıklanan fiyatlar enflasyon üzerindedir. Lakin, daha evvel yapmış olduğum enflasyon hesaplama sistemi ve dolayısıyla harcamaların ağırlıklı ortalamalarında ki sapma ve yanlışlıklar, gerçek enflasyonu bir miktar daha yukarı revize ettirmeyi gerektirmekte idi.
Dolayısıyla 3 yıllık enflasyon ve fındık fiyatları artışı arasında yaşanan ve fındık üretici lehine %26 fazlalık kaydedilen rakam bir miktar aşağıya düşmektedir. Son tahlilde bu durumda bile, gerçek enflasyon üzerinde bir artış gerçekleşmiştir.
Madalyonun diğer yüzüne bakarsak, 80-100 TL daha fazla bir fiyat verilmesi mali olarak devlet için ciddi bir külfet oluşturmaz doğrudur. Ancak çarpan etkisiyle tüketici bu durumdan en az 250-300 TL etkilenir. Devletin olası bir fazlalıkla vereceği fiyat cüzi de olsa enflasyonu artırır. Diğer dengeleri de bozar.
Söz konusu fiyatın adil olduğunu düşünüyorum. İlaveten devlet alım garantisi olduğunu, ücretlerin peşin verildiğini (en fazla 3 hafta içinde) düşünecek olursak mahsulün elde kalması gibi bir durumda söz konusu değildir. Devletimizin alım garantisi vermediği envaı çeşit ürün olduğunu da unutmamak gerek.
Bir kısım fındık üreticisi rey noktasında parmak sallıyor, kendi tasarruflarıdır. Fındığı sel aldığı dönemi hatırlayalım. Sigortaları yok, tedbir ve önlem alınmamış… Yine o gün zararımız karşılanmazsa rey yok noktasına gelen çok olmuştu. Arşivimde bir çok paylaşımım duruyor. Devlet sigortası olan olmayan her üreticinin zararını 30 gün içinde karşılamıştı. Hem afet fonu hem TARSİM seferber olmuştu.
Mesele adalet mi, menfaat mi? Gerisi teferruat.
Kaynak: Cem Murat
- Cem Murat Yazdı: Fındık Alım Fiyatları Üzerine… - Ağustos 9, 2026
- Cem Murat Yazdı: “Kibirle Yürüyüp Gülü İncitme Gönül” Diyeni… - Ağustos 9, 2026
- Gündüz Demirhan Yazdı: Emekli Olunca Çalışmayacağını ve Yozgat’ta Mütevazı Bir Sahil Kasabasına Çekilip Keyfini Süreceğini Düşünen Varsa, Çok Yanılıyor!!.. - Ağustos 9, 2026
Cem hep aynı problem devam ediyor. Koskoca hükümet bir dünya adam/kurum meseleyi anlatamıyor. Her hasat döneminde her bölgede bu tür konuşma ve şikayetler oluyor. Kimi samimi kimi goygoycu. Ama sinek küçük de olsa mide bulandırır.
Şu senin yaptığın işi yapacak bir tane ADAM olmaz mı koca devlette? YOK.
Tevfik Yaşar Tekeli