Bir köyün Muhtarı, bir ilçenin Kaymakamı, bir ilin Valisi vatandaşın duygularına hitap eder, adil biriyse vatandaş manevi bir huzur içinde yaşar. Bazı duyarlı vatandaşlarımız var ki, bu yetkililere ihtiyacı olmadığı halde yönetim boşluğundan dolayı oluşan sıkıntılar sebebiyle huzursuz oluyorlar.

Bu devirde okur-yazarlık şartı ile muhtar adayını kabul etmek “muhtar fiziki olarak olsun ama fiili olarak olmasın” demektir. Tıpkı şu andaki liste usulü ile seçilen vekillerden oluşan Meclisimiz gibi. Bir sürü yasal sorunlarımız bir kenarda duruyor, vekiller aval aval bakıyor.

Düşündürücü bir anekdot;

Şöyle bir olay anlatılır; eski karanlık devletin hakim olduğu bir dönemde yani çeyrek asır önceki defolu devlet anlayışında, ülkemizin doğusunda Karakol Komutanı olan bir Astsubayın Adana’ya tayını çıkıyor, bir köye asker gönderiyor en kısa zamanda Muhtar Karakola gelsin diyor, Muhtar da diyor ki “Benim ona ihtiyacım yok, istiyorsa muhtarlığa gelebilir”, Astsubayımız küplere biniyor, heyecanla kalkıp düşman üzerine gider gibi muhtarlığı basıyor, muhtar kimliğini çıkarıyor ki Emekli Yüzbaşı, ona bir ayran ikram edip nasihatte bulunuyor, bir hafta zarfında Astsubayın yeri değişiyor, Astsubay gelip Muhtara yalvarıyor tekrar tayını durduruluyor. İşte Muhtar böyle olmalı.

Bu yazımızda muhtarlarla ilgili bazı düşüncelerimi paylaşacağım.

Muhtar  birilerinin onayına ihtiyaç duyulmadan doğrudan aday olabilen bir siyasi aktör, bir halk adamı.  Köyünün en iyi bilen, fakirini zenginini tanıyan, zalimi mazlumu fark eden birinci kişidir. Gel gör ki bu kadar önemli bir vazifeye talip olanlar için bir şart şurt aranmıyor, sizce bu tuhaf değil mi?

Ben bunun için birkaç şart sıralayacağım, onları muadiliyle değiştirmek artırmak yada azaltmak size kalmış, ama ilgisiz kalmayın, nitelikli bir muhtar mahallesini, köyünü zinde tutar, güven ve huzurun tecellisini temin eder.

1-Muhtar adaylığına müracaat eden en az lise mezunu olması, üniversite tahsilini görmüşse daha iyi olur.

2-Evli olmasında yarar var,

3-Geçimi için muhtarlık maaşına muhtaç olmazsa iyi olur,

4-Yaşı 40’ın üstünde olmasında fayda var,

5-Toplum nezdinde bir değeri olması, ki bu zaten aldığı oylarla bir anlamda tescil ediliyor.

6-Oturduğu evin kendisine ait olması,

7-Adına otomobilin olması.

İçimden gelen özellikler bunlar, siz bunları değiştirebilir, ekleme ya da çıkarma yapabilirsiniz. Ama unutmayın etkili yetkili bir muhtar istiyorsanız muhtar adaylığı için bazı kriterler getirmelisiniz.

Bir mahallede ya da bir köyde yukarıda saydığım vasıfları taşıyan bir muhtar olsa kanaatim o ki ne kimse kimseye zulüm eder, ne de orada kimse aç ve açıkta kalır. Köy ihtiyar heyeti marifetiyle birçok sorun yerinde hal olur.

Ayrıca,

1-En az 15 gün önce muhtarın YSK’ya müracaat etmesinin mecburiyeti getirilmesi,

2-Makul bir miktar seçim harcı yatırılarak bunun karşılığında YSK tarafından bileşik oy pusulasının muhtar adayları için hazırlanası,

3-Muhtarların Belediye Daimi Meclis Üyeleri olmalarını sağlayan yasal düzenlemenin yapılması,  ilçe istişare yönetiminde yer almaları Kaymakam burada alınan kararları uygulayarak ilçe yönetimine bir değer katması,

4-Mahkemeye bir konuda müracaat eden bir kimseden ilgili sorun hakkında “köy ihtiyar heyetinin” kanaatinin istenmesi.

5-Doğum, ölüm bildirilmesi, Nikah kıyması vb. vazifelerin muhtarlığa verilmesi…

Belki benim isteklerim birileri için anlamsız gelebilir, buyursun onlar da fikirlerini dile getirsinler. Ama işin ucuzluğuna kaçıp “şu muhtarlıkları ortadan kaldırmak lazım” demesinler. Unutmayalım seçildiği halde kapısı herkese açık olan tek makam muhtarlık makamıdır.

Bu ülke hepimizin, daha iyi idare edilmesi için fikir ve düşüncelerimizi paylaşmak hem hakkımız hem de vazifemizdir.

Selam ve selametle
Kaynak: Eyüphan Kaya